| Okuma Süresi: 2 Dakika

4691 SAYILI TEKNOLOJİ GELİŞTİRME BÖLGELERİ KANUNUNUN GEÇİCİ 2 NCİ MADDESİNE İLİŞKİN KARARIN YÜRÜRLÜĞE KONULMASI

STJ. AV. SEDA ARICI

Maliye Bakanlığı’nın 07.09.2017 tarihli ve 741 sayılı yazısı üzerine, Bakanlar Kurulunca 4691 sayılı Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanununun Geçici 2nci maddesine ilişkin Kararın Yürürlüğe Konulması Hakkında Karar, 11.09.2017 tarihinde kararlaştırılmış olup 19.10.2017 tarihli Resmî Gazetede yayımlanmıştır. Karar, yayımı tarihinden sonra bölgede başlatılacak projelerden elde edilen kazançlar ile bu tarihten önce başlatılmış projelerden 30.06.2021 tarihinden sonra elde edilen kazançlara uygulanmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girecektir.

Kanunun Geçici Madde ikinci maddesinde, “Yönetici şirketlerin bu Kanun uygulaması kapsamında elde ettikleri kazançlar ile Bölgede faaliyet gösteren gelir ve kurumlar vergisi mükelleflerinin, münhasıran bu Bölgedeki yazılım, tasarım ve AR-GE faaliyetlerinden elde ettikleri kazançları 31.12.2023 tarihine kadar gelir ve kurumlar vergisinden müstesnadır” denilmektedir. Buna göre Kararname ile, işbu istisna hükmü kapsamına giren kazanç elde eden gelir ve kurumlar vergisi mükelleflerinin bu kazançlarının gayri maddi hakların satışı, devri veya kiralanmasından elde edilmesi halinde, bu gayri maddi haklardan kaynaklanan kazançlardan dolayı istisnadan yararlanabilmeleri için söz konusu hakların niteliğine göre tescile/kayda yetkili kuruma başvurarak patent/patente eşdeğer belgelere bağlanması gerekmektedir.

Kararda yer alan “fonksiyonel olarak patente eşdeğer belgeler” ile ifade edilmek istenen: faydalı model, tasarım tescil, telif hakkı tescil, entegre devre topografyası tescil belgesi ve benzeri belgelerdir.  Bununla birlikte, kararın hükümlerinin “faaliyeti gerçekleştiren lehine gayri maddi hak doğmayan durumlarda, mükelleflerin bölgedeki faaliyetleri dolayısıyla elde edeceği” kazançları kapsamayacağı düzenlenmiştir.

Karar kapsamında, telif hakkı tescil belgesine bağlanan yazılım faaliyetlerinden elde edilen kazançlar için bahsi geçen istisnadan yararlanılabileceği düzenlenmiştir. Yine “son 5 hesap döneminin ortalaması, gayri maddi haklardan elde edilen yıllık brüt gelirleri 30 milyon Türk Lirasını aşmayan mükelleflerin de Ar-Ge faaliyetlerine yönelik patentlenebilirlik kriterlerini taşıyan gayri maddi haklardan elde ettikleri kazançları istisnadan yararlanabileceği düzenlenmiştir. Bu son durumda, patent veya eşdeğer başka bir belge aranmayacak olup proje bitirme belgesinin düzenlenmesine ilişkin hususlar Bilim, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığınca belirlenecektir.

Karar uyarınca, kazançların istisnalardan yararlanacak kısmı, nitelikli harcamaların toplam harcamalara oranı kullanılarak hesaplanacaktır. Bu hesaplamada bahsi geçen nitelikli harcamalar, gayri maddi hakkın elde edilebilmesi için mükellefin kendisi tarafından yapılan ve gayri maddi hak ile doğrudan bağlantılı harcamalar ile ilişkisiz kişilerden sağlanan ve aynı mahiyeti taşıyan fayda ve hizmet bedellerinin toplamıdır. Hesaplamada, faiz giderleri ve Ar-Ge faaliyetleri ile doğrudan ilişkili olmayan her türlü maliyet unsuru, mükellef tarafından yapılsa bile, hem toplam harcamalar hem de nitelikli harcamalar dışında tutulacaktır.

İstisnanın uygulanacağı kazanç kısmının tespitinde, gayri maddi hak satın alma ve ilişkili kişilerden sağlanan hizmet bedelleri toplam harcama tutarına dahil edilecek olup, nitelikli harcamalar dahil edilmeyecektir

Bunun yanı sıra, mükellefler nitelikli harcama miktarını %30’una kadar artırabileceklerdir öyle ki; bu şekilde artırılan nitelikli harcama tutarı, toplam harcama tutarını aşamayacaktır.